Yer kürəsi
Dağların kökləri, qarışmayan dənizlər, yağış, küləklər və Yerin quruluşu.
Dünyanın dairəvi olması
Quranın kainatı tanıdan ayələrində istifadə olunmuş ifadələr kifayət qədər diqqət çəkicidir. Yuxarıdakı ayədə “sarıb örtmək” kimi tərcümə edilən ərəb kəlməsi “yukəvviru”dur.
“Zumər” surəsi, 5Dünyanın istiqaməti
Bulud topalarının qərbdən şərqə tərəf hərəkətinin əsas səbəbi Yerin dövr etdiyi istiqamətdir. Məlum olduğu kimi, Yer də qərbdən şərqə tərəf olmaqla dövr edir.
“Nəml” surəsi, 88
Dünyanın geoit forması
Yuxarıdakı ayədə «döşəyib düzəltdi» kimi tərcümə edilən «dəha» sözü «yaymaq» mənasına gələn «dəhv» kəlməsinin kökündəndir.
“Naziat” surəsi, 30
Yer kürəsinin təbəqələri
Quranda Yerlə bağlı verilən məlumatlardan biri Yerin yeddi qat olan göyə oxşarlığıdır.
“Təlaq” surəsi, 12
Yer kürəsinin ağırlıqlarını kənara atmasıs
Ərəb dilində «zilzal» kəlməsi «zəlzələ, sarsıntı», «əsqaləhə» sözü isə «ağırlıqlarını, yüklərini» mənalarına gəlir. Yuxarıdakı ayələr ilk mənaları ilə nəzərə alınanda zəlzələ ilə bağlı mühüm elmi həqiqətə diqqət çəkildiyi görünür.
“Zəlzələ” surəsi, 1-4
1855Dağlar — yerin dirəkləri
Quranda dağların “dirək” kimi yaradıldığı və yeri sarsıntıdan qoruduğu bildirilir. Müasir geologiya dağların yerin dərinliklərinə uzanan kökləri olduğunu kəşf etdi.
“Nəbə” surəsi, 6-7
Dağların hərəkət etməsi
Bir Quran ayəsində dağların göründükləri kimi sabit olmaması, davamlı hərəkət etməsi belə bildirilir:
“Nəml” surəsi, 88
Günəşin doğmasındakı və batmasındakı müxtəlif məsələlər
Bu ayələrdən də göründüyü kimi, “şərq” və “qərb” kəlmələri Quranda cəm halında işlədilmişdir. Məsələn, yuxarıdakı ilk ayədə “məşariq” kəlməsi şərq üçün, “məğarib” kəlməsi də qərb üçün ikidən çox olduqlarını ifadə edən cəm…
“Məaric” surəsi, 40
Yer kürəsinin quru sahəsinin - torpağın azalması
Dünya Günəşdən gələn roton, elektron və alfa şüalarının axını ilə bombardmana məruz qalır. Bu Günəş küləkləri atmosferi Yerdən ayıracaq qədər güclüdür.
“Rəd” surəsi, 41
Yarılan yer kürəsi
Yuxarıdakı ayədə qeyd edilən ərəb dilindəki “sada” kəlməsi Azərbaycan dilində “yarılmaq”, “ayrılmaq”, “çatlamaq” mənalarına gəlir.
“Tariq” surəsi, 11-12
Neftin əmələ gəlməsi
Məlum olduğu kimi, neft dənizlərdəki bitkilərin və heyvanların çürüməsindən sonra qalan qalıqlarından meydana gəlir. Bu qalıqlar dəniz yatağında milyonlarla il boyunca çürüyəndən sonra yerdə ancaq yağlı maddələr qalır.
“Əla” surəsi, 1-5
Buludların ağırlığı
Buludların çəkisini göstərən rəqəmlər çox heyrətamizdir. Məsələn, kümülonimbus növlü fırtına buludunda 300.000 ton çəkidə su olur.
“Əraf” surəsi, 57
Yağışdakı ölçü
Quranda yağış haqqında verilən başqa bir məlumat isə yağışın müəyyən miqdarda yağdırılmasıdır. “Zuxruf” surəsində belə buyurulur:
“Zuxruf” surəsi, 11
Yağışın əmələ gəlməsi
Yağışın necə əmələ gəlməsi insanlar üçün uzun müddət sirr olaraq qalıb. Yalnız hava radarlarının kəşf edilməsindən sonra yağışın hansı mərhələlərdən keçərək əmələ gəlməsi tam dəqiqləşdi.
“Rum” surəsi, 48Torpağın titrəyib qabarması
Bu ayədə “titrəyir” olaraq tərcümə edilən kəlmə ərəb dilində “ihtəzzət”dir və bu kəlmə “hərəkət edir”, “canlanır”, “titrəyir”, “bitkinin hərəkət etməsi və uzanması” mənalarına gəlir.
“Həcc” surəsi, 5
Ölü yeri canlandıran yağışlar
Yağışın ölü bir yerə “can vermək” xüsusiyyətinə Quranın əksər ayələrində diqqət çəkilir:
“Furqan” surəsi, 48-49
Dolu, şimşək və göy gurultusunun meydana gəlməsi
Yuxarıdakı ayədə şimşəyin dolu ilə əlaqəsinə diqqət çəkilir. Dolunun şimşəyin əmələ gəlməsinə təsirinin olub-olmaması araşdırılsa, aydın görünər ki, ayədə mühüm bir meteorologiya hadisəsinə işarə edilib.
“Nur” surəsi, 43
1946Mayalandırıcı (aşılayıcı) küləklər
Hicr surəsində küləklərin “mayalandırıcı” olaraq göndərildiyi, bunun ardınca da göydən su endirildiyi bildirilir. Müasir meteorologiya küləklərin yağışın əmələ gəlməsində məhz bu rolu oynadığını göstərdi.
“Hicr” surəsi, 22
Küləklərin əmələ gəlməsindəki nizam
Külək müxtəlif istilik mərkəzləri arasında meydana gələn hava cərəyanıdır. Hava atmosferdə müxtəlif hərarət və təzyiqlər yaratdığı üçün o, fasiləsiz olaraq yüksək təzyiqdən aşağı təzyiqə tərəf axır.
“Casiyə” surəsi, 5
1962Bir-birinə qarışmayan dənizlər
Rəhman surəsində bir-birinə qovuşan, lakin aralarındakı maneə səbəbindən qarışmayan iki dənizdən bəhs edilir. Okeanoqraflar bu həqiqəti çox yaxın keçmişdə kəşf etdilər.
“Rəhman” surəsi, 19-20
1900Dənizlərdəki qaranlıq və daxili dalğalar
Nur surəsində dərin dənizdəki “zülmət üstündən zülmət”, dalğa üstündən dalğa təsvir edilir. Bu gün bilirik ki, 200 metrdən dərində işıq demək olar ki, yoxdur və okeanın içində görünməz daxili dalğalar var.
“Nur” surəsi, 40
Fosılləşmə və dəmirin tərkibi
Onlar deyirlər: “Biz sür-sümük və toz halına düşdüyümüz zaman yeni bir məxluq kimi dirildiləcəyikmi?” De: “İstər daş olun, istər dəmir, və ya sizə nəhəng görünən bir məxluq olun, yenə də Allah sizi diriltməyə qadirdir”.
“İsra” surəsi, 49-51
Dağlardakı radio qəbulediciləri
Yuxarıdakı ayədə dağların “şəninə təriflər deyin” ifadəsi, radioların iş sisteminə bir işarə ola bilər (doğrusunu Allah bilir).
“Səba” surəsi, 10
Yayılan yer kürəsi
Yuxarıdakı ayədə “yayıb uzadan” olaraq tərcümə edilən ərəbcə “medde elarda” ifadəsi, “örtdü, yaydı, çəkib uzatdı, genişlətdi, açdı, döşədi” kimi mənalara gəlməkdədir.
“Rəd” surəsi, 3
Günəş doğularkən qütblərdə ozon təbəqəsi
Kəhf surəsinin 90-cı ayəsində keçən “sitran” sözü, “örtü, sipər, pərdə,” mənalarını verməkdədir. Ayədəki “lem nec'al lehim min duniha sitran” ifadəsində isə, Günəşə qarşı sipəri, örtüsü, qoruyucusu olmayan bir mühit təsvir…
“Kəhf” surəsi, 90